Στις 11 Ιουνίου η ΣΕΚ συμμετείχε στο συνέδριο για τη θετική κουλτούρα ασφάλειας και υγείας προς το Vision Zero, το οποίο πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο των δράσεων που συνδέονται με την Προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης από την Κυπριακή Δημοκρατία.

Εκ μέρους της ΣΕΚ, στο συνέδριο συμμετείχε και τοποθετήθηκε ο συν. Ευάγγελος Ευαγγέλου, μεταφέροντας τη θέση του συνδικαλιστικού κινήματος ότι η ασφάλεια και η υγεία στην εργασία πρέπει να βρίσκονται στο κέντρο κάθε πολιτικής για την εργασία.

Το βασικό μήνυμα της παρέμβασης της ΣΕΚ ήταν απλό: κάθε εργαζόμενος που φεύγει το πρωί από το σπίτι του πρέπει να επιστρέφει το απόγευμα ασφαλής και υγιής στην οικογένειά του. Αυτό είναι το πραγματικό νόημα της πρόληψης.

Η συμμετοχή της ΣΕΚ στο συνέδριο ανέδειξε και τον ενεργό ρόλο που διαδραματίζει η ΣΕΚ στους φορείς που ασχολούνται με τη λήψη αποφάσεων, τον σχεδιασμό πολιτικών και την πρόληψη σε θέματα ασφάλειας και υγείας στην εργασία. Η ΣΕΚ συμμετέχει σε θεσμούς και δομές κοινωνικού διαλόγου, όπως το Παγκύπριο Συμβούλιο Ασφάλειας και Υγείας, ενώ αξιοποιεί και τις ευρωπαϊκές γνώσεις και δράσεις που προωθούνται μέσα από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Ασφάλειας και Υγείας (EU-OSHA) και τη Συμβουλευτική Επιτροπή σε θέματα Ασφάλειας και Υγείας (ACSH).

Στο συνέδριο αναδείχθηκε ότι η πρόληψη δεν μπορεί να είναι ευθύνη ενός μόνο φορέα. Το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας έχει σημαντικό θεσμικό ρόλο στην επιθεώρηση, την εφαρμογή της νομοθεσίας, την καθοδήγηση και την πρόληψη. Εξίσου σημαντικός, όμως, είναι και ο ρόλος των εργοδοτών, οι οποίοι έχουν την κύρια ευθύνη για την παροχή ασφαλών και υγιών συνθηκών εργασίας.

Την ίδια ώρα, το συνδικαλιστικό κίνημα φέρνει στη συζήτηση τη φωνή και την εμπειρία των εργαζομένων. Οι εργαζόμενοι γνωρίζουν από πρώτο χέρι τους κινδύνους που υπάρχουν στον χώρο εργασίας: την πίεση χρόνου, την έλλειψη προσωπικού, τον ακατάλληλο εξοπλισμό, τις ελλείψεις στην εκπαίδευση ή τις διαδικασίες που μένουν μόνο στα χαρτιά.

Γι’ αυτό η ουσιαστική πρόληψη χρειάζεται συνεργασία. Χρειάζεται το κράτος, τους εργοδότες και τους εργαζόμενους να λειτουργούν μαζί, με κοινό στόχο την προστασία της ζωής και της υγείας στους χώρους εργασίας. Εκεί όπου υπάρχει πραγματική συνεργασία, τα προβλήματα εντοπίζονται πιο έγκαιρα και οι λύσεις είναι πιο πρακτικές.

Κεντρικό ρόλο σε αυτή την προσπάθεια έχουν οι Επιτροπές Ασφάλειας και Υγείας και οι αντιπρόσωποι ασφάλειας των εργαζομένων. Δεν πρέπει να λειτουργούν τυπικά, μόνο επειδή το προβλέπει η νομοθεσία. Όταν λειτουργούν σωστά, μπορούν να αποτελέσουν πραγματικό χώρο διαλόγου, εμπιστοσύνης και πρόληψης μέσα στην ίδια την επιχείρηση.

Σημαντική συζήτηση έγινε και για τις νέες προκλήσεις στον κόσμο της εργασίας. Η κλιματική αλλαγή, η θερμική καταπόνηση, οι ακραίες καιρικές συνθήκες, οι ψυχοκοινωνικοί κίνδυνοι, η ψηφιοποίηση και οι νέες τεχνολογίες δημιουργούν νέα δεδομένα. Ιδιαίτερα στην Κύπρο, η εργασία σε συνθήκες υψηλών θερμοκρασιών πρέπει να αντιμετωπίζεται ως σοβαρό ζήτημα ασφάλειας και υγείας και όχι απλώς ως θέμα καιρού.

Παράλληλα, η ασφάλεια και η υγεία δεν αφορούν μόνο τους ορατούς κινδύνους, όπως τα μηχανήματα, τα χημικά ή τα μέσα ατομικής προστασίας. Αφορούν και το άγχος, την πίεση, την παρενόχληση, τη βία, την επαγγελματική εξουθένωση και την ανασφάλεια. Αυτοί οι κίνδυνοι πρέπει να αντιμετωπίζονται ως πραγματικά εργασιακά ζητήματα.

Το Vision Zero δεν είναι απλώς ένα σύνθημα. Είναι μια δέσμευση ότι κανένας θάνατος, κανένας σοβαρός τραυματισμός και καμία επαγγελματική ασθένεια δεν πρέπει να θεωρούνται αποδεκτά ή αναπόφευκτα. Για να γίνει όμως πράξη, χρειάζεται καθημερινή δουλειά, σωστή νομοθεσία, αποτελεσματική επιθεώρηση, υπεύθυνους εργοδότες, ενεργές επιτροπές και συμμετοχή των εργαζομένων.

Η θέση της ΣΕΚ είναι ξεκάθαρη: η πρόληψη πρέπει να είναι πρακτική και να φτάνει στον χώρο εργασίας. Οι εργαζόμενοι πρέπει να ακούγονται, οι εργοδότες να αναλαμβάνουν την ευθύνη τους και το κράτος να στηρίζει και να ελέγχει αποτελεσματικά.

Η ζωή και η υγεία του εργαζομένου δεν έχουν τιμή. Γι’ αυτό η ασφάλεια και η υγεία στην εργασία δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως κόστος, αλλά ως επένδυση στον άνθρωπο, στην επιχείρηση και στην κοινωνία.

Το μήνυμα που μετέφερε η ΣΕΚ στο συνέδριο είναι σαφές: το Vision Zero μπορεί να γίνει πραγματικότητα μόνο μέσα από συνεργασία, εμπιστοσύνη και ουσιαστική συμμετοχή όλων. Κράτος, εργοδότες και εργαζόμενοι έχουν διαφορετικούς ρόλους, αλλά κοινό στόχο: κάθε εργαζόμενος να επιστρέφει στο σπίτι του ασφαλής και υγιής.